ความรู้จากศิวาการ

ดาดฟ้ารับน้ำหนักโซล่าไหวไหม วิธีเช็คโครงสร้างก่อนตัดสินใจติดตั้ง

ก่อนติดโซล่าเซลล์บนดาดฟ้า ต้องรู้ว่าโครงสร้างรับน้ำหนักเพิ่มไหวไหม ระบบโซล่าหนักเท่าไหร่ เช็คจากแบบโครงสร้างยังไง ไม่มีแบบทำอะไรได้บ้าง และสัญญาณอาคารเสี่ยงที่ต้องหยุดก่อนติดตั้ง

ก่อนคุยเรื่องแผงยี่ห้อไหนดี อินเวอร์เตอร์รุ่นอะไรคุ้ม มีคำถามหนึ่งที่ต้องตอบให้ได้ก่อนเพื่อน คือ “ดาดฟ้าของเรารับน้ำหนักที่เพิ่มขึ้นไหวหรือเปล่า” เพราะระบบโซล่าเซลล์ทั้งชุดคือน้ำหนักถาวรก้อนใหม่ที่จะอยู่บนอาคารไปอีก 25 ปี บทความนี้สรุปให้เจ้าของอาคารเข้าใจว่าน้ำหนักมาจากไหน เช็คยังไง และเมื่อไหร่ที่ต้องหยุดเพื่อให้วิศวกรเข้ามาดูก่อน

ระบบโซล่าเซลล์เพิ่มน้ำหนักเท่าไหร่

น้ำหนักที่ลงบนดาดฟ้าประกอบด้วย 3 ส่วน

  • แผงโซล่าเซลล์ ใช้น้ำหนักจริงจาก datasheet ของรุ่นที่เลือก
  • โครงสร้างรองรับ (Mounting) รางอลูมิเนียมและขาตั้ง
  • ลูกปูนถ่วงน้ำหนัก (Ballast) เฉพาะระบบวางถ่วงที่ไม่เจาะดาดฟ้า ส่วนนี้คือน้ำหนักก้อนใหญ่ที่สุดของระบบ

ระบบแบบถ่วงน้ำหนักเพิ่มภาระจากแผง โครง และ Ballast โดยค่าต่อพื้นที่ ต้องใช้ค่าจริงจากระบบและรายการคำนวณ และต้องพิจารณาร่วมกับน้ำหนักเดิมบนดาดฟ้า ผังการวาง ระบบ Mounting และแรงลมที่ต้องต้าน ทั้งแท็งก์น้ำ เครื่องปรับอากาศ และการใช้งานจริงของคน คำถามจึงไม่ใช่ “ระบบหนักเท่าไหร่” แต่คือ “กำลังส่วนที่เหลือของดาดฟ้าพอไหม”

ดาดฟ้าแต่ละอาคารรับน้ำหนักได้ไม่เท่ากัน

ตอนออกแบบอาคาร วิศวกรกำหนดค่าน้ำหนักจร (Live Load) ที่ดาดฟ้าต้องรับไว้ในแบบโครงสร้าง อาคารที่ออกแบบให้ดาดฟ้าใช้งานได้จริง เช่น ตากผ้า วางแท็งก์ จัดกิจกรรม จะมีค่าออกแบบสูงกว่าดาดฟ้าที่กำหนดไว้เพียงเพื่อซ่อมบำรุง ตัวเลขนี้ต่างกันได้หลายเท่าตัวระหว่างอาคารสองหลังที่หน้าตาคล้ายกัน จึงห้ามเดาจากสายตา และห้ามลอกจากอาคารข้างเคียง

ขั้นตอนเช็คว่าดาดฟ้ารับไหวไหม

ขั้นที่ 1: หาแบบโครงสร้างอาคาร

เอกสารที่ต้องหาคือแบบโครงสร้าง (Structural Drawing) ซึ่งระบุค่าน้ำหนักออกแบบของพื้นดาดฟ้า แหล่งที่มักเจอ ได้แก่ เจ้าของอาคารเดิม นิติบุคคล ผู้ออกแบบ หรือแบบขออนุญาตก่อสร้างที่ยื่นไว้กับหน่วยงานท้องถิ่น

ขั้นที่ 2: รวมน้ำหนักที่ใช้โควตาไปแล้ว

สำรวจของที่อยู่บนดาดฟ้าปัจจุบันทั้งหมด แท็งก์น้ำ (อย่าลืมน้ำหนักน้ำเต็มถัง) คอยล์ร้อนแอร์ ท่อ งานต่อเติมโครงหลังคา ทั้งหมดนี้กินกำลังที่ออกแบบไว้ไปก่อนแล้ว

ขั้นที่ 3: ให้วิศวกรโครงสร้างประเมิน

วิศวกรจะเทียบกำลังคงเหลือกับน้ำหนักระบบโซล่า ทั้งแบบเฉลี่ยต่อตารางเมตรและแบบแรงกดเป็นจุดของลูกปูนถ่วง รวมถึงตำแหน่งวางที่สัมพันธ์กับแนวคาน ผลลัพธ์คือคำตอบว่าติดได้เต็มแผน ติดได้แบบปรับผัง หรือต้องเสริมโครงสร้างก่อน

ถ้าไม่มีแบบโครงสร้างเลย ทำยังไง

อาคารเก่าจำนวนมากไม่มีแบบเหลืออยู่ ทางออกคือให้วิศวกรเข้าสำรวจโครงสร้างจริง วัดหน้าตัดคาน พื้น ระยะช่วงเสา และประเมินกำลังจากข้อมูลที่วัดได้ มีค่าใช้จ่ายเพิ่มแต่เทียบไม่ได้กับความเสี่ยงของการติดตั้งบนอาคารที่ไม่รู้กำลังจริง

สัญญาณอาคารเสี่ยง ที่ต้องหยุดก่อนติดตั้ง

  • รอยร้าวเฉียงตามผนัง หรือรอยร้าวที่คานและเสา ซึ่งบ่งบอกปัญหาโครงสร้างหรือฐานรากเดิม อ่านวิธีแยกแยะที่ อ่านรอยร้าว 5 แบบก่อนตัดสินใจซ่อม
  • ดาดฟ้าแอ่นเป็นแอ่ง น้ำขังไม่ระบาย บ่งบอกการแอ่นตัวของพื้น
  • สนิมเหล็กเสริมดันคอนกรีตกะเทาะ (Spalling) ใต้ท้องพื้นดาดฟ้า แปลว่าหน้าตัดโครงสร้างกำลังอ่อนแอลง
  • อาคารที่เคยต่อเติมเพิ่มน้ำหนักมาแล้วหลายรอบโดยไม่มีวิศวกรตรวจ

เจอข้อใดข้อหนึ่ง ให้จัดการปัญหาโครงสร้างเดิมก่อน แล้วค่อยกลับมาคุยเรื่องโซล่า

รับไหวแบบมีเงื่อนไข: ทางเลือกที่วิศวกรมักเสนอ

  • ลดมุมเอียงแผง เพื่อลดแรงลม ทำให้น้ำหนักถ่วงที่ต้องใช้ลดลงตาม
  • ปรับผังวางแผง เลี่ยงโซนขอบมุมที่ลมแรง และวางแนวน้ำหนักให้ตรงแนวคานรับ
  • ใช้ระบบผสม ถ่วงน้ำหนักเป็นหลัก เจาะยึดเสริมเฉพาะจุดที่จำเป็น ลดน้ำหนักรวม อ่านการเทียบระบบที่ เจาะยึด vs วางถ่วงน้ำหนัก
  • ลดขนาดระบบ ติดจำนวนแผงเท่าที่โครงสร้างรับไหว แล้วขยายภายหลังเมื่อเสริมโครงสร้าง

คำถามที่พบบ่อย

การเช็คโครงสร้างใช้เวลานานไหม

ถ้ามีแบบโครงสร้างครบ วิศวกรใช้เวลาไม่นานในการทวนสอบ แต่ถ้าต้องสำรวจอาคารจริงจะเพิ่มขั้นตอนตรวจวัดหน้างาน ทั้งหมดยังสั้นและถูกกว่าการแก้ปัญหาหลังติดตั้งมาก

ใครควรเป็นคนจ่ายค่าตรวจโครงสร้าง

ตกลงกันได้ทั้งสองแบบ แต่เจ้าของอาคารคือผู้ได้ประโยชน์โดยตรง เพราะผลตรวจใช้กับการต่อเติมอื่นในอนาคตได้ด้วย ผู้รับเหมาโซล่าที่ดีจะแนะนำให้ตรวจก่อนเสนอราคาระบบจริงเสมอ ไม่ใช่ข้ามขั้นตอนนี้เพื่อปิดการขาย

น้ำหนัก Ballast ที่แน่นอนรู้ได้ตอนไหน

หลังวิศวกรคำนวณแรงลมตามผังการวางจริง อ่านหลักการทั้งหมดได้ที่ คำนวณน้ำหนัก Ballast ต่อแผงยังไง

สั่งผลิตลูกปูนฐานโซล่าเซลล์ตามรายการคำนวณของโครงการ

บริษัท ศิวาการ 99 จำกัด โรงงานผู้ผลิตลูกปูนฐานโซล่าเซลล์ (Solar Ballast Blocks) คอนกรีตหล่อสำเร็จควบคุมส่วนผสม กำลังอัดปรับตามสเปคโครงการ รองรับการหล่อฝังพุก (Drop-in Anchor) หรือรางอลูมิเนียมในตัวชิ้นงาน และรับผลิตตามแบบ (OEM) ให้น้ำหนักตรงตามรายการคำนวณวิศวกรรม กำลังการผลิตสูง รองรับตั้งแต่อาคารพาณิชย์จนถึงระดับ Solar Farm

  • ที่ตั้งสำนักงานและโรงงาน: 3/12 หมู่ 10 ต.คลองสี่ อ.คลองหลวง จ.ปทุมธานี 12120
  • โทรศัพท์: 062-359-6236, 092-235-1424
  • LINE Official: @siwakan99
  • อีเมล: sales@siwakan.co.th

ดูรายละเอียดสินค้าเพิ่มเติมได้ที่หน้า โรงงานผลิตลูกปูนฐานโซล่าเซลล์ (Solar Ballast Blocks)